Sniper worden in Nederland is niet zomaar een carrièrestap. Het is een lange weg vol selecties, keiharde trainingen en scherpe keuzes. In dit artikel lees je hoe de sniperopleiding werkt. Ook lees je welk wapen een Nederlandse sniper gebruikt en hoe het dagelijks leven eruitziet.
Wat doet een sniper eigenlijk?
Een sniper, of sluipschutter, is een militair met een specifieke taak. Hij elimineert doelen, observeert een gebied of verzamelt inlichtingen tijdens oorlogstijd. Daarvoor werkt hij vaak samen met een waarnemer, ook wel de observer genoemd. Samen vormen zij een hecht team dat ongezien moet blijven.
Sniper worden: bij welke onderdelen kan dat?
Sniper worden kan bij vier onderdelen van Defensie: de Landmacht, de Marine, het Korps Mariniers en het Korps Commandotroepen. Een normale sollicitatie bestaat hier niet. Je dient eerst als militair en stroomt daarna in bij een specialistische opleiding. Elk onderdeel stelt daarbij zijn eigen eisen.
Bij de Landmacht
Sinds 2017 verzorgt de Instructiegroep Lichte Wapens (IGLW) de sniperopleiding van de Landmacht. Zij leidt schutters op voor 11 Luchtmobiele Brigade, 13 Lichte Brigade en 104 JISTARC. Bij 13 Lichte Brigade duurt de training in totaal twaalf weken. Daarvan brengen kandidaten tien weken door in de Belgische Ardennen, samen met een Belgische zustereenheid.
Tijdens die weken leren de mannen vooral “stalken”: ongezien bewegen door het terrein. Bovendien oefenen ze op de schietbaan met het Accuracy .338 sniper geweer. Doelen tot 1250 meter raken ze daarbij vaak moeiteloos. Toch is goed schieten volgens instructeurs niet het moeilijkste onderdeel.
Bij het Korps Mariniers
Bij het Korps Mariniers begint de weg naar sniper na een aantal dienstjaren. Een marinier meldt zich dan aan voor de marksman opleiding. Voorafgaand vinden pittige selectiedagen plaats. Van elke honderd deelnemers gaan slechts 24 mariniers door naar de opleiding.
De marksman opleiding wordt maar twee keer per jaar gegeven, aan maximaal twaalf mariniers. Zij leren schieten met de Accuracy AWM .338 en de Barrett M82A1/M99 in kaliber .50. Daarmee bestrijden ze doelen tot maximaal tweeduizend meter. De twaalf beste marksmen mogen daarna door naar de scout sniper opleiding.
Die opleiding draait vooral om tactiek. Denk aan ongezien naderen, camoufleren en luchtfoto’s interpreteren. Ook leert de aankomend scout sniper zelfstandig werken met zijn observer. Na het examen komt hij automatisch terecht bij een verkenningspeloton.
Wie eenmaal scout sniper is, specialiseert zich vaak verder. Voorbeelden zijn de Royal Marines Sniper Course in Engeland en de scout/sniper teamleaders course bij de Amerikaanse mariniers. Ook schieten in hooggebergte, in het Oostenrijkse Lizum, hoort daarbij. Zo blijft een marinier zijn hele carrière lang bijleren.
Bij het Korps Commandotroepen
Het Korps Commandotroepen kent een eigen Special Forces sniperopleiding. Commando’s die deze opleiding halen, worden vaak direct ingezet op missie. Zo werd deze opleiding in het verleden gevolgd vlak voor een uitzending naar Afghanistan. Daarna gingen de betrokken commando’s direct als sniper aan de slag.
Welk wapen gebruikt een Nederlandse sniper?
De keuze voor een wapen hangt af van het onderdeel en de missie. De Landmacht en de Marine gebruiken de Accuracy International AW(s)M. Dit is een grendelgeweer in kaliber .338, oftewel 8,59×70 millimeter. Dit wapen wordt vooral ingezet bij de Luchtmobiele Brigade en delen van de pantserinfanterie.
Het Korps Commandotroepen en het Korps Mariniers gebruiken daarnaast de HK417. Dit is een halfautomatisch geweer in kaliber 7,62×51 NATO. Halfautomatische sluipschuttersgeweren zijn overigens zeldzaam. Ze zijn duur, slijten snel en de vele bewegende delen doen afbreuk aan de nauwkeurigheid.
Voor doelen op grotere afstand grijpen marksmen van het Korps Mariniers naar de Barrett M82A1/M99. Dit zware geweer schiet in kaliber .50 en raakt doelen tot ongeveer tweeduizend meter. Bij de special forces-eenheid Marsof schakelt een sniper doelen doorgaans uit op zo’n 1400 meter. Een volautomatisch sluipschuttersgeweer bestaat trouwens niet.
Dat is geen toeval. Bij volautomatisch vuur zou de terugslag het richtpunt alle kanten op laten zwaaien. Bovendien zou de positie van de sniper dan veel te snel verraden worden. Precisie, niet vuursnelheid, bepaalt daarom de wapenkeuze van een sniper.
Een dag uit het leven van een sniper
Het leven als sniper draait om geduld, niet om actie. Soms ligt een schutter acht uur lang op dezelfde plek, in dezelfde positie. Dat kan in de hitte van Somalië zijn, bij temperaturen rond de veertig graden. Insecten wegslaan is er dan niet bij, want elke beweging valt op.
Ook het eten is tijdens zo’n missie vaak matig. Ondertussen loopt de sniper voortdurend risico ontdekt te worden. Snipers vormen namelijk een geliefd doelwit voor de tegenstander. Daarom werkt een sniper nooit alleen, maar altijd samen met zijn observer.
Zulke duo’s draaiden eerdere missies in onder meer Cambodja, Irak, Bosnië en Somalië. Naast fysieke inspanning vraagt het werk vooral mentale weerbaarheid. Trainingen duwen kandidaten daarom bewust tot voorbij hun comfortzone. Wie dat aankan, ontwikkelt zich tot een van de meest waardevolle specialisten binnen Defensie.
Welke eisen gelden er om sniper te worden?
Voordat iemand aan een sniperopleiding begint, wordt hij eerst militair. Voor het Korps Mariniers geldt een minimale leeftijd van 17 jaar en 6 maanden. De maximale leeftijd ligt op 26 jaar en 11 maanden. Daarnaast gelden eisen voor lengte (165 tot 200 centimeter) en gewicht (minimaal 65 kilo).
Eerst volgt een fitheidstest, gevolgd door de Mariniers Aanstellingskeuring (MAST). Pas daarna solliciteert iemand naar een specialisatie zoals scherpschutter. Wie richting de special forces-eenheid Marsof wil, wacht een pittige selectie van drie weken. Fitheid, snelheid, uithoudingsvermogen en vindingrijkheid staan daarbij centraal.
Is sniper worden iets voor jou?
Sniper worden vraagt om meer dan een goed schot. Geduld, mentale kracht en teamwork wegen minstens zo zwaar als schiettechniek. Twijfel je of dit bij je past? Lees er dan meer over op de website van Defensie2
Bronnen
- Wikipedia – Sluipschutter
- Landmacht Magazine – Van SLA naar sniper
- Dutch Defence Press – De Scout Sniper van het Korps Mariniers
- MAN MAN – Dit is er voor nodig om één van de elite snipers te zijn
- Reformatorisch Dagblad – Gemakzucht kan marinier duur komen te staan
- Mijnzzp.nl – Beroep Marinier
- Indeed – Zo word je marinier
